Nuôi dạy con

Khi nào bạn nên đưa con đi khám dậy thì sớm?

Dậy thì sớm hiện nay đang gia tăng ở lứa tuổi trẻ em. Theo TS.BS Bùi Phương Thảo – Phó trưởng khoa Nội Tiết (Bệnh viện nhi), dậy thì sớm ở trẻ thường xuất hiện ở trẻ em trước 8 tuổi và bé trai 9 tuổi.

Trung bình độ tuổi dậy bình thường ở các bé gái trong độ tuổi từ 8 đến 13 tuổi, trong khi ở bé trai là từ 9 đến 14 tuổi. Ở Mỹ, cứ khoảng 5000 trẻ thì sẽ có 1 trẻ bị ảnh hưởng của dậy thì sớm. Theo các bác sỹ, trẻ bị chuẩn đoán là dậy thì sớm khi quá trình này diễn ra sớm hơn độ tuổi dậy thì nói trên và tiếp tục diễn biến qua thời kỳ tăng trưởng và trưởng thành xương mà không có lý do.

Dậy thì sớm là hiện tượng khá phổ biến ở trẻ em ngày nay.

Có 2 dạng dậy thì sớm đó là dậy thì sớm trung ương và dậy thì sớm ngoại vi:

  • Dậy thì sớm trung ương: Đây là hiện tượng phổ biến hơn đó là do sư kích hoạt của trục vùng dưới đồi tuyến yên – tuyến sinh dục, gây tăng tiết hormone hướng sinh dục của tuyến yên là hormone sinh dục tiết ra nhiều, tuổi xương tăng.
  • Dậy thì sớm ngoại biên: Trẻ em chưa có sự hoạt động dưới đồi tuyến yên – tuyến sinh dục trong khi tuyến sinh dục tiết nhiều hormone, tuổi xương tăng cao.

Dấu hiệu của dậy thì sớm

Thực tế dấu hiệu dậy thì sớm và dậy thì bình thường khá giống nhau, chỉ khác nhau về mặt thời gian xuất hiện các dấu hiệu này. Bởi vậy, nếu bố mẹ quan sát thấy con có dấu hiệu sớm hơn so với thời gian dậy thì bình thường thì nên đưa trẻ đi khám sớm.

5 loại thực phẩm khiến bé dậy thì sớm 

  • Đối với bé gái

Các dấu hiệu bao gồm tuyến vú phát triển, có lông mu, có kinh nguyệt thường sau 2-3 năm từ khi dấu hiệu sớm nhất bắt đầu xuất hiện.

  • Đối với bé trai

Các dấu hiệu bao gồm : tinh hoàn, dương vật, bìu phát triển, có ria mép, lông mu. Trong giai đoạn cuối tuổi dậy thì, giọng nói của trẻ trầm hơn.

Ngoài ra, một dấu hiệu khác để phát hiện dậy thì sớm đó là hệ xương của cả bé trai và bé gái đều tăng vọt hơn so với trẻ bằng tuổi.

Bé gái dậy thì sớm ngoài sự thay đổi về cơ thể còn thích làm đẹp, chăm chút đến vẻ bề ngoài hơn

Nguyên nhân dẫn tới dậy thì sớm

Thừa cân, béo phì : Khi chỉ số khối cơ thể của trẻ báo hiệu tình trạng thừa cân béo phì ở trẻ thì có thể dẫn tới tình trạng thay đổi hormone gây dậy thì sớm. Việc các mô mỡ dư thừa trong cơ thể có thể làm thay đổi hàm lượng estrogen, insulin và leptin tăng nguy cơ dậy thì sớm cao.

Các hóa chất môi trường: BPA một loại hóa chất được tìm thấy trong hộp nhựa, màng bọc thực phẩm, chất hàn răng, chai đựng nước khi ngấm vào cơ thể có thể gây hậu quả ghê gớm. Thực tế, đã có nhiều nghiên cứu chỉ ra hóa chất này là nguyên nhân dẫn tới dậy thì sớm ở các bé gái. Ngoài ra hợp chất Phthalates tồn tại trong mỹ phẩm như keo xịt tóc, chất khử mùi cũng góp phần dẫn tới sự phát triển ngực sớm ở bé gái.

Tiêu thụ đồ ăn vặt không lành mạnh: Hàm lượng chất béo động vật cao làm tăng yếu tố tăng trưởng giống insulin, dẫn tới tình trạng dậy thì sớm. Bởi vậy, bố mẹ nên hạn chế những loại thịt có chế biến sẵn thịt đỏ, chỉ nên cho bé ăn 2-3 lần mỗi tuần.

Thay đổi hormone: Khi trẻ thường xuyên tiếp xúc với môi trường nhiều bạo lực hay các nội dung dành cho người lớn, điều nay sẽ ảnh hưởng tới não bộ, đặc biệt là tuyến yên. Tuyến này khi bị kích thích sẽ tiết ra gonadotropin, kích thích tinh hoàn và buồng trứng sản sinh hormone giới tính, từ đó gây dậy thì sớm.

Ngoài ra, còn một số các yếu tố khác như trẻ được nhận nuôi bởi cha mẹ người ngoại quốc, đặc điểm về chủng tộc hay do gen của gia đình.

Hậu quả của dậy thì sớm

Tầm vóc thấp: Những trẻ dậy thì sớm thường cao hơn với bàn bè cùng thời điểm bắt đầu dậy thì nhưng sau đó khi trưởng thành thì lại có tầm vóc thấp hơn so với mức trung bình.

Các vấn đề về hành vi: Những trẻ dậy thì sớm thường phải có một thời gian khó khăn khi trải qua những thai đổi của cơ thể, điều này dẫn tới những bối rối, nảy sinh những cảm xúc bất thường gây áp lực cho trẻ. Bé gái trưởng thành sớm sẽ gặp nhiều vấn đề về hành vi cư xử, dễ sinh hoạt tình dục sớm, thậm chí lấy chồng sớm, dễ bị quấy rối tình dục.

Các nguy cơ khác: Một số nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa dậy thì sớm ở bé gái với việc tăng nhẹ nguy cơ ung thư vú khi trưởng thành. Tuy nhiên, bằng chứng đưa ra vẫn chưa thực sự rõ ràng và cần nhiều nghiên cứu thêm để chứng minh.

Leave a Comment